Ana sayfa › Blog › Kelime & Gramer
İngilizcede Artikel Kullanımı: a, an, the Kuralları ve Sık Hatalar
· 5 dk okuma · Kelime & Gramer
İngilizcede artikel kullanımı: a ve an arasındaki ses kuralı, the'nin kullanıldığı durumlar, artikelsiz kalan yapılar ve Türk öğrencilerin sık hataları.
İngilizcede artikel kullanımı üç seçenek arasında bir tercihtir: a/an dinleyicinin hangisi olduğunu bilmediği tekil bir şeyi, the her iki tarafın da hangisi olduğunu bildiği şeyi, artikelsiz kullanım ise genel olarak bir kavramı anlatır. Türkçede belirlilik eki ayrı bir kelimeyle gösterilmediği için bu seçim öğrenilmesi gereken yeni bir alışkanlıktır.
İngilizcede artikel kullanımı: üç seçenek, tek soru
Bir isim kullanmadan önce kendinize şunu sorun: karşımdaki kişi hangisinden bahsettiğimi biliyor mu? Biliyorsa the gelir. Bilmiyorsa ve isim tekil sayılabilir bir isimse a/an gelir. İsim çoğul ya da sayılamazsa ve genel bir şeyden söz ediyorsanız hiçbir artikel gelmez.
Bu üçlü, bir hikâyenin akışında peş peşe görülebilir: I bought a book yesterday. The book is about Malatya. I like books about cities. (Dün bir kitap aldım. Kitap Malatya hakkında. Şehirler üzerine kitapları severim.) İlk cümlede kitap yeni tanıtılıyor, ikincisinde artık ortak bilgi, üçüncüsünde ise genel bir kategori.
Sayılabilirlik burada belirleyicidir. information, advice, news, furniture, money, water, bread gibi isimler İngilizcede sayılamaz kabul edilir; bu yüzden an information ya da informations denmez. Bunun yerine a piece of information, some advice, two slices of bread gibi ölçü ifadeleri kullanılır.
a mı an mı? Kural harfe değil sese bakar
Yaygın ezber "sesli harfle başlıyorsa an" şeklindedir ama kural yazılışa değil telaffuza dayanır. Kelime sesli bir sesle başlıyorsa an, sessiz bir sesle başlıyorsa a gelir.
- an hour, an honest answer — baştaki h okunmaz, ses seslidir.
- a university, a European country, a one-way ticket — yazılışta sesli, okunuşta "yu" ve "wan" sesiyle başlar.
- an MBA, an FBI agent, an X-ray — harfler tek tek okunduğunda sesliyle başlar.
- a uniform ama an umbrella — aynı harf, farklı ses.
The ne zaman kullanılır?
| Durum | Örnek |
|---|---|
| Daha önce anılmış şey | I saw a dog. The dog was huge. (Bir köpek gördüm. Köpek kocamandı.) |
| Ortamda tek olan şey | Can you close the door? (Kapıyı kapatabilir misin?) |
| Dünyada tek olan şey | The sun rose at six. (Güneş altıda doğdu.) |
| Üstünlük ve sıra sıfatları | the best film, the first time (en iyi film, ilk kez) |
| Arkasından gelen ifadeyle belirlenen isim | the man in the blue coat (mavi montlu adam) |
| Müzik aletleri | She plays the guitar. (Gitar çalıyor.) |
| Nehir, deniz, sıradağ, çoğul ülke adları | the Black Sea, the Netherlands |
| Bir grubu anlatan sıfatlar | the young, the unemployed (gençler, işsizler) |
Tabloyu bir cümlede özetlemek gerekirse: the, "hangisi olduğunu ikimiz de biliyoruz" demenin kısa yoludur.
Artikel kullanılmayan yerler
Sıfır artikel de bir seçimdir ve kendi kuralları vardır. Aşağıdaki durumlarda isimden önce hiçbir şey gelmez.
- Genel konuşma: Dogs are loyal. (Köpekler sadıktır.) I like music. (Müzik severim.)
- Öğünler: We had breakfast at eight. (Sekizde kahvaltı ettik.)
- Diller ve dersler: She speaks Arabic and studies history.
- Sporlar: They play football on Sundays.
- Ulaşım araçları kalıp hâlinde: I go to work by bus. (İşe otobüsle giderim.)
- Kurumlar işlev anlamında: go to school, go to bed, be at work.
- Çoğu özel ad: Turkey, Malatya, Mount Nemrut, Atatürk Street.
- Zaman kalıpları: last week, next year, at night, at home.
Kurum adlarında küçük bir ayrım vardır: go to hospital Britanya kullanımında hasta olarak gitmeyi anlatır, Amerikan kullanımında ise go to the hospital denir. Belirli bir binayı kastediyorsanız iki değişkede de the kullanılır: I parked in front of the hospital.
Artikel ile birlikte çalışan belirteçler
Artikel tek başına çalışmaz; some, any, much, many, a few, a little gibi belirteçler de aynı sayılabilirlik mantığına bağlıdır. Sayılabilir çoğul isimlerle many, a few, a lot of, sayılamaz isimlerle much, a little, a lot of kullanılır: many books ama much time; a few friends ama a little sugar.
Olumlu cümlelerde some, olumsuz ve soru cümlelerinde any tercih edilir: I have some questions. (Birkaç sorum var.) Do you have any questions? (Sorunuz var mı?) We don't have any milk. (Hiç sütümüz yok.) Teklif ve rica cümlelerinde ise soru olmasına rağmen some kullanılır: Would you like some tea? (Çay ister misiniz?)
Küçük bir anlam ayrımı da a few ile few arasındadır. A few friends came "birkaç arkadaş geldi" anlamında olumludur; Few friends came ise "çok az arkadaş geldi" anlamında yetersizlik bildirir. Aynı fark a little ile little arasında da geçerlidir.
Türk öğrencilerin sık yaptığı hatalar
| Yanlış | Doğru | Neden |
|---|---|---|
| I am teacher. | I am a teacher. | Meslek adları tekil sayılabilir isimdir. |
| I need an advice. | I need some advice. | Advice sayılamaz isimdir. |
| The life is short. | Life is short. | Genel kavramda artikel kullanılmaz. |
| I go to the school every day. | I go to school every day. | Kurum işlev anlamındaysa artikelsizdir. |
| She plays guitar very well. | She plays the guitar very well. | Müzik aletleri the alır. |
| He is best student. | He is the best student. | Üstünlük sıfatı the ile gelir. |
| I live in the Malatya. | I live in Malatya. | Şehir adları artikelsizdir. |
| It was a good news. | It was good news. | News sayılamaz isimdir. |
Bu hataların ortak kaynağı, artikelin Türkçede karşılığı olmaması. Refleks oluşana kadar yazdığınız metinleri gözden geçirirken yalnızca isimlerin önüne bakmak iyi bir alıştırmadır. Benzer kaynaklı diğer tuzaklar için sık yapılan gramer hataları listemize göz atabilirsiniz.
Üç adımlık hızlı karar yolu
- İsim sayılabilir mi? Değilse a/an düşer; ya the ya artikelsiz kalır.
- Dinleyici hangisini kastettiğimi biliyor mu? Evet ise the.
- Hayır ise ve isim tekilse a/an; çoğul veya sayılamazsa artikelsiz bırakın.
Bu üç adım, günlük cümlelerin büyük bölümünü doğru kurmanıza yeter. Sıfat ve zarf seçimleriyle birlikte çalışmak isterseniz sıfat ve zarf kullanımı yazımız iyi bir tamamlayıcıdır.
Özet ve pratik
Artikel seçimi ezber değil, dinleyicinin ne bildiğine dair bir karardır: yeni bilgi a/an, ortak bilgi the, genel kavram artikelsiz. Sayılamayan isimler listesini bir kez oturup çıkarmak da hataların önemli bir kısmını kapatır. Bu refleksi kazanmanın yolu, kural okumaktan çok cümle kurmaktan geçiyor. Malatya'daki English Talky Cafe masalarında konuşma sırasında düzeltme yapılmıyor, geri bildirim masa sonunda veriliyor; rahatça cümle kurmayı denemek için masaya katılın.
Sık sorulan sorular
Artikel kullanmazsam cümlem anlaşılmaz mı?
Çoğul isimlerin önüne a ya da an gelir mi?
Ülke ve şehir adlarında the kullanılır mı?
Go to school ile go to the school arasında fark var mı?
Okumak yetmez — konuşmak gerekir
English Talky Cafe masalarında 3–4 kişilik gruplarla konuşun, masa sonunda size özel geri bildirim alın.
Bir masaya katıl